{"id":483,"date":"2019-11-04T19:44:13","date_gmt":"2019-11-04T19:44:13","guid":{"rendered":"http:\/\/theoneplanetlife.com\/?page_id=483"},"modified":"2022-08-05T08:12:18","modified_gmt":"2022-08-05T07:12:18","slug":"ideas-to-make-cities-more-sustainable","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/ideas-to-make-cities-more-sustainable\/","title":{"rendered":"Syniadau i wneud dinasoedd yn fwy cynaliadwy"},"content":{"rendered":"<p><img data-attachment-id=\"484\" data-permalink=\"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/ideas-to-make-cities-more-sustainable\/save-the-planet2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i1.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/save-the-planet2.jpg?fit=300%2C180&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"300,180\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"save the planet\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i1.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/save-the-planet2.jpg?fit=300%2C180&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i1.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/save-the-planet2.jpg?fit=300%2C180&amp;ssl=1\" loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-484 alignnone\" src=\"https:\/\/i1.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/save-the-planet2.jpg?resize=300%2C180&#038;ssl=1\" alt=\"Drawing of woman saving the planet\" width=\"300\" height=\"180\" data-id=\"484\" data-recalc-dims=\"1\" \/><\/p>\n<h3>Dod \u00e2 natur yn \u00f4l<\/h3>\n<ul>\n<li>Bydd amodau cynllunio yn nodi enillion net bioamrywiaeth ar gyfer pob datblygiad<\/li>\n<li>Dinasoedd adfywiol (waliau, toeon ac isadeiledd eraill gwyrdd)<\/li>\n<li>Parciau: llawer o fioamrywiaeth<\/li>\n<li>Coed a llwyni: plannu mwy, cadw'r hyn sydd gennym, a'u gwneud yn fwy cynhyrchiol - cnau a ffrwythau<\/li>\n<li>Dan do, yn fertigol, ar ben toeon, tyfu bwyd, gan gynnwys madarch, dyframaeth<\/li>\n<li>Ffermydd fertigol: gallant oll amrywio o warysau mawr i'r tu mewn i gartrefi, siopau a chaffis, a gallant gynnwys dyframaeth a dofednod<\/li>\n<li>Rhandiroedd, gerddi cymunedol, gerddi therapiwtig<\/li>\n<li>Planhigion 'bwytadwy anhygoel' ar bob cyfle<\/li>\n<li>Digon o gyfle am swyddi ar y tir a swyddi prosesu bwyd<\/li>\n<li>Caffael ar hyd cadwyni cyflenwi yn cynnwys amodau i ildio enillion net mewn bioamrywiaeth.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Isadeiledd a datblygiad technoleg-isel a chost-effeithiol<\/h3>\n<ul>\n<li>Dadansoddiad cylch bywyd i leihau'r galw cyffredinol a'r gost i fyd natur<\/li>\n<li>Cyflawni datblygiadau graddfa dynol ryw<\/li>\n<li>Defnyddio deunyddiau effaith isel a naturiol sy'n secwestru carbon lle y bo'n bosibl<\/li>\n<li>Cadw pethau'n syml: eco-minimaliaeth \u2013 gwneud mwy gyda llai<\/li>\n<li>Cadw pethau'n lleol: cefnogi'r economi leol drwy gaffael yn lleol<\/li>\n<li>Cynllunio ar gyfer cynnal a chadw, gwaredu ac ailgylchu hawdd<\/li>\n<li>Gwaredu'r posibilrwydd o ymddygiad llai cynaliadwy trwy ddylunio.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>D\u0175r<\/h3>\n<ul>\n<li>Gwarchod y defnydd o dd\u0175r<\/li>\n<li>Ailddefnyddio d\u0175r<\/li>\n<li>Atal llygru d\u0175r<\/li>\n<li>Casglu d\u0175r glaw o doeon<\/li>\n<li>Ail-lenwi dyfrhaenau dan ddaearol.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Dylunio carbon-negatif<\/h3>\n<ul>\n<li>Effeithlonrwydd ynni, lleihau'r galw a'r angen<\/li>\n<li>Dylunio adeiladau newydd yn oddefol; \u00f4l-osod adeiladau h\u0177n yn drylwyr er effeithlonrwydd ynni<\/li>\n<li>Datgarboneiddio teithio<\/li>\n<li>Cyflenwadau ynni 100 y cant adnewyddadwy<\/li>\n<li>Cyflenwad (lleol): gwresogi, oeri, trydan<\/li>\n<li>Archwilio dichonoldeb prif-gyflenwad gwresogi rhanbarthol<\/li>\n<li>Cynhyrchu dosbarthedig; bydd 4ydd cenhedlaeth technoleg solar bron yn anweledig, yn aml wedi'i integreiddio i'r adeilad<\/li>\n<li>Rhai tyrbinau gwynt<\/li>\n<li>Gwres a ph\u0175er cyfunedig<\/li>\n<li>Treulio anaerobig ar gyfer bio-nwy a chompost<\/li>\n<li>Gwresogi: geothermol, pympiau gwres o'r ddaear a d\u0175r, solar thermol, solar goddefol, bio-nwy;<\/li>\n<li>Storio rhwng tymhorau<\/li>\n<li>Technoleg rheoli'r galw<\/li>\n<li>Systemau Rheoli Gwybodaeth Adeilad mewn adeiladau mwy<\/li>\n<li>Llosgi gwastraff gwirioneddol yn unig mewn gweithfeydd gwres a ph\u0175er cyfunedig (CHP)<\/li>\n<li>Gosodiad stryd a phlannu planhigion priodol i'r hinsawdd i naill ai leihau'r effaith ynys wres ac felly leihau'r galw am ynni oeri neu wresogi, gan ddibynnu ar leoliad.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Symudedd a chludiant cynaliadwy<\/h3>\n<ul>\n<li>Lleihau'r angen am deithio'n bell drwy leoli tai ger swyddi, gwasanaethau, siopau etc.<\/li>\n<li>Cadw traffig cerbydau ar wah\u00e2n i gerddwyr a beicwyr<\/li>\n<li>Canol cymdogaethau a threfi si\u00e2p dellt, wedi'u rhwydweithio a'u cynllunio o amgylch canolfannau cludiant<\/li>\n<li>Cludiant cyhoeddus effeithlon a rhad: metro, rheilffordd danddaearol, bysiau, tramiau, rheilffordd ysgafn a rhwng dinasoedd<\/li>\n<li>Hybu cerdded a beicio trwy ddyluniad strydoedd a chymdogaethau<\/li>\n<li>Gwahanu traffig lleol a phellter hwy<\/li>\n<li>Llawer o feiciau a chynlluniau hurio beiciau<\/li>\n<li>Ricsios, beiciau cargo ar gyfer pobl a dosbarthu nwyddau<\/li>\n<li>Cynlluniau hurio a rhannu cerbydau trydanol.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Systemau dolen gae\u00ebdig<\/h3>\n<ul>\n<li>Gwaredu gwastraff trwy ddylunio<\/li>\n<li>Gwaredu plastig drwy ddylunio<\/li>\n<li>Dylunio cynyrch i'w hailddefnyddio a'u hailgylchu<\/li>\n<li>Gwobrwyo lleihau gwastraff a didoli gwastraff, yn benodol plastigion<\/li>\n<li>Adfer maetholion o fwyd, gwastraff amaethyddol a charthffosiaeth<\/li>\n<li>Gweithdai atgyweirio ac uwchgylchu ym mhob cymdogaeth<\/li>\n<li>Diwylliant amnewid, cyfnewid, atgyweirio ac ailddefnyddio yn lle diwylliant o daflu ymaith<\/li>\n<li>Defnyddio systemau symbiosis diwydiannol lleol.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Addasu i newid yn yr hinsawdd<\/h3>\n<ul>\n<li>Bod yn barod am dywydd eithafol<\/li>\n<li>Pantiau storm a lagynau danddaearol<\/li>\n<li>Cyforardaloedd mewn ardaloedd llifogydd posib<\/li>\n<li>Draeniad trefol cynaliadwy<\/li>\n<li>Amddiffyn rhag gorboethi<\/li>\n<li>Llystyfiant i fynd i'r afael ag effaith ynys wres<\/li>\n<li>Mewn ardaloedd gwynt uchel, adeiladu adeiladau'n agos at ei gilydd i atal effiath twndis.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Cymdogaethau cyfeillgar<\/h3>\n<ul>\n<li>Dylunio graddfa ddynol sy'n canolbwyntio ar bobl<\/li>\n<li>Marchnadoedd \u2013 ffurfiol ac anffurfiol, stryd a dan do, sy'n werthfawr i fasnachwyr bychan ac ar gyfer rhyngweithio cymdeithasol<\/li>\n<li>Cadw gwerth mwynderau ac egni a ymgorfforir mewn hen adeiladau wrth \u00f4l-osod i greu effeithlonrwydd<\/li>\n<li>Cadw cymunedau drwy ddarparu tai fforddiadwy a chymysgedd llawn o dai a defnydd tir<\/li>\n<li>Parchu a chefnogi pob diwylliant<\/li>\n<li>Gwaith, addysg yn ddelfrydol wedi'u lleoli yn agos i gartrefi<\/li>\n<li>Cludiant cyhoeddus a pharciau o fewn pellter cerdded<\/li>\n<li>Lleoliadau hamdden, siopau, adloniant ac amgueddfeydd gerllaw.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Iechyd a lles<\/h3>\n<ul>\n<li>Ysbytai a chanolfannau iechyd galw heibio yn y gymdogaeth<\/li>\n<li>Gall rhai sesiynau ymgynghori fod o bell drwy dechnoleg<\/li>\n<li>Mynediad i ffrwythau a llysiau rhad, ffres ac iach i bawb<\/li>\n<li>Gweithdai ac addysg coginio<\/li>\n<li>Dinasoedd addas i bob oedran<\/li>\n<li>Cefnogaeth iechyd meddal<\/li>\n<li>Hygyrchedd ym mhob man: rampiau, nid grisiau<\/li>\n<li>Cerdded, beicio, llwybrau cerdded, canfod y ffordd.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Democratiaeth a chyfiawnder<\/h3>\n<ul>\n<li>Rhoi \u2018Hawl i'r Ddinas\u2019 ar waith<\/li>\n<li>Gwaredu llwgrwobrwyo<\/li>\n<li>Pwyllgorau gwarchod annibynnol a thryloywder<\/li>\n<li>Defnyddio technoleg i fwyafu cymryd rhan mewn penderfyniadau, ymgyrchoedd<\/li>\n<li>Synwyryddion clyfar, dolenni adborth ac algorithmau i helpu i reoli rhai gwasanaethau sylfaenol<\/li>\n<li>Mae cynnwys technoleg glyfar yn defnyddio doethineb y dorf, data agored, etc.<\/li>\n<li>Mae gwyliadwriaeth sensitif a dienw yn rhan o gasglu data, cysylltiedig ag algorithmau sy'n ceisio modelu a rhagweld anghenion er mwyn eu bodloni'n effeithlon.<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Trefniadaeth a rheoli<\/h3>\n<ul>\n<li>Gosod targed i leihau \u00f4l troed ecolegol y sir\/rhanbarth i 'un blaned' ymhen 20 mlynedd o'r sefyllfa tair planed gyfredol.<\/li>\n<li>Gwirio beth sy'n achosi'r \u00f4l troed uchel cyfredol a lle gellir cyflawni enillion hawdd.<\/li>\n<li>Gwella galwadau gwariant pob corff cyhoeddus i greu marchnad newydd ar gyfer darparwyr gwasanaethau a nwyddau gwirioneddol gynaliadwy (model Preston + lleihau \u00f4l troed ecolegol), gan gynnwys yr holl feini prawf cymdeithasol, ariannol ac amgylcheddol yn y prosesau prynu.<\/li>\n<li>Ysgogi'r trosi i economi gylchol, ailddefnyddio popeth fel mae natur yn ei wneud, gyda hyfforddiant, dyfarniadau a gwobrwyon.<\/li>\n<li>Sicrhau nad yw adrannau'n gwneud penderfyniadau'n annibynnol fel bod pob adran yn gweithio gyda'i gilydd.<\/li>\n<li>Newid y gyfraith gynllunio i atal datblygiadau nad ydyn yn cyfrannu at nod Un Blaned, ac annog rhai sydd yn gwneud hynny. Mae meini prawf Datblygiadau Un Blaned sydd eisoes yn eu lle yn cynnig glasbrint ar gyfer gweddill y cynllunio sydd i ddod.<\/li>\n<li>Rhoi monitro yn ei le i wirio bod cynnydd blwyddyn ar \u00f4l blwyddyn yn alinio gyda'r targedau.<\/li>\n<li>Datblygu app cyfrifo \u00f4l troed ecolegol unigol ac ar gyfer y ddinas fel gall pawb wirio eu h\u00f4l troed eu hunain a chymharu \u00e2 tharged a chyfartaledd y ddinas fel rhan o raglen codi ymwybyddiaeth a chyhoeddusrwydd.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Sylwer: \u00d4l troed ecolegol = \u00f4l troed carbon + pob effaith arall &amp; buddion megis mwy o natur.<\/p>\n<h3>Dyma beth mae rhai dinasoedd yn ei wneud<\/h3>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/ecocitybuilders.org\/the-urban-metabolism-of-brussels-belgium-transitioning-towards-a-more-circular-economy\/\">Metaboledd Trefol <strong>Brwsel, Gwlad Belg:<\/strong> Trawsnewid Tuag at Economi Cylchol<\/a>\n<ul>\n<li><a href=\"http:\/\/statistics.brussels\/themes\/environment-and-energy\/environment-and-energy#.Xa7FzyV7nyM\">Mae Brwsel yn gweithio gyda'i swyddfa ystadegau i fonitro ei lif metabolig i drosi i economi gylchol<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/environnement.brussels\/etat-de-lenvironnement\/rapport-2011-2014\/environnement-pour-une-ville-durable\/focus-metabolisme\">https:\/\/environnement.brussels\/etat-de-lenvironnement\/rapport-2011-2014\/environnement-pour-une-ville-durable\/focus-metabolisme<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.metrolab.brussels\/publications\/what-design-to-enhance-brussels-urban-metabolism\">Mae'r erthygl hon yn esbonio natur amlochrog yr ymagwedd hon.<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li class=\" translation-block\"><a href=\"https:\/\/www.footprintnetwork.org\/2019\/05\/06\/portugal-city-footprint-calculators\/\" target=\"_self\">Cyfrifiannell \u00f4l troed dinasoedd <strong>Portiwgal<\/strong><\/a><\/li>\n<li class=\" translation-block\"><a href=\"https:\/\/www.footprintnetwork.org\/2017\/02\/20\/vancouver-kicks-off-neighborhood-footprint-campaign\/\" target=\"_self\">Targed <strong>Vancouver<\/strong> i dorri 1\/3 oddi ar eu h\u00f4l troed eco<\/a><\/li>\n<li class=\" translation-block\"><a href=\"https:\/\/www.footprintnetwork.org\/2017\/01\/10\/switzerland\/\" target=\"_self\">Ymagwedd gwlad gyfan ddewr <strong>y Swistir<\/strong><\/a><\/li>\n<\/ul>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bringing nature back Planning conditions to specify net gains in biodiversity for all development Regenerative cities (green walls, roofs and other infrastructure) Parks: lots of biodiversity Trees and bushes: plant more, preserve what you have, make them all productive \u2013&#8230; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/ideas-to-make-cities-more-sustainable\/\">Continue Reading &rarr;<\/a><\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":274,"menu_order":6,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"spay_email":""},"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/P8HWPV-7N","jetpack-related-posts":[{"id":309,"url":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/six-steps-towards-a-one-planet-city\/","url_meta":{"origin":483,"position":0},"title":"Six Steps towards a 'One Planet' City","date":"01\/22\/2019","format":false,"excerpt":"This is a summary extract from the book One Planet Cities. For explanation and detail please read the book. Below is just one suggested blueprint for how a community from a neighbourhood up to a megacity or nation in size may decide and set a pathway to One Planet status.\u2026","rel":"","context":"Similar post","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":77,"url":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/the-science-of-one-planet-living\/the-features-of-one-planet-towns\/","url_meta":{"origin":483,"position":1},"title":"The features of One Planet towns and cities","date":"02\/11\/2015","format":false,"excerpt":"Beyond zero carbon buildings, closed loop resource use, and renewable energy supplies, transport and food provision are the main challenges for the one planet life, not just in the countryside but in towns and cities. Communities need to be planned in such a way that walking, cycling, public transport and\u2026","rel":"","context":"Similar post","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":312,"url":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/book-contents\/","url_meta":{"origin":483,"position":2},"title":"Book contents","date":"01\/22\/2019","format":false,"excerpt":"Chapter summaries for 'One Planet' Cities: Sustaining Humanity Within Planetary Boundaries: Introduction: how civilisation's war on nature through endless development and appropriation of resources has landed us in a terrible mess: a personal note. 1. Public images: Why we are so poor at imagining positive futures, and what can be\u2026","rel":"","context":"Similar post","img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":438,"url":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/how-to-become-a-one-planet-administration\/","url_meta":{"origin":483,"position":3},"title":"How to become a 'one planet' administration","date":"09\/10\/2019","format":false,"excerpt":"Cities need to solve the following problem: The problem: We have climate & extinction emergencies because environmental & social costs have been left off the balance sheet. If everyone in the world lived the way we do in the UK for example we would need three beautiful planet Earths to\u2026","rel":"","context":"Similar post","img":{"alt_text":"Illustration of the components of an ecological footprint.","src":"https:\/\/i2.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/The-components-of-an-ecological-footprint.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":274,"url":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/publications\/one-planet-cities\/","url_meta":{"origin":483,"position":4},"title":"One Planet Cities","date":"12\/31\/2018","format":false,"excerpt":"'One Planet' Cities: Sustaining Humanity within Planetary Limits How to meet the essential needs of the growing human population without breaking the Earth's already-stretched life-support system. This book contains ways to address the climate and extinction emergencies. Its advice is already influencing public bodies in UK cities. Published May 2019.\u2026","rel":"","context":"Similar post","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i2.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/One-Planet-Cities-Thorpe.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":443,"url":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/about\/who-we-are\/","url_meta":{"origin":483,"position":5},"title":"Who we are","date":"09\/23\/2019","format":false,"excerpt":"The Board David Thorpe is Founder\/Director of the One Planet Centre and co-founder\/patron of the One Planet Council. He's a consultant, project manager and inspirational speaker in the fields of rural and urban sustainability, energy management and renewable energy. He's a lecturer in 'one planet' development\/governance at the University of\u2026","rel":"","context":"Similar post","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i1.wp.com\/theoneplanetlife.com\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/David-300x280.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/483"}],"collection":[{"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=483"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/483\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1105,"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/483\/revisions\/1105"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/274"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/theoneplanetlife.com\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=483"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}